ಇಂದಿನ ಬಿಝಿ ಲೈಫ್ ಸ್ಟೈಲ್ ನಲ್ಲಿ ಕೆಲಸದ ಒತ್ತಡ ಮತ್ತು ಮೊಬೈಲ್ ಸ್ಕ್ರೀನ್ ಅತಿಯಾದ ಬಳಕೆಯಿಂದಾಗಿ ಮರೆವು ಹಾಗೂ ಏಕಾಗ್ರತೆಯ ಕೊರತೆ ಸಾಮಾನ್ಯ ಸಮಸ್ಯೆಯಾಗಿದೆ. ನಮ್ಮ ದೇಹದ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಚಟುವಟಿಕೆಯ ಹಿಂದೆಯೂ ಮೆದುಳಿನ ಪಾತ್ರವಿದೆ. ನಾವು ಯೋಚಿಸುವುದು, ನಿರ್ಧಾರ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವುದು, ಭಾವನೆಗಳನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವುದು, ಹೊಸ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಕಲಿಯುವುದು ಹಾಗೂ ಹಿಂದಿನ ಘಟನೆಗಳನ್ನು ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು, ಇವೆಲ್ಲವೂ ಮೆದುಳಿನ ಆರೋಗ್ಯದೊಂದಿಗೆ ನೇರವಾಗಿ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿವೆ.
ಆದರೆ, ಮೆದುಳು ಸದಾ ನಮಗಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರೂ, ಅದರ ಆರೋಗ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ನಾವು ಹೆಚ್ಚಿನ ಗಮನ ನೀಡುವುದು ಮರೆವು, ಏಕಾಗ್ರತೆಯ ಕೊರತೆ, ಮಾನಸಿಕ ದಣಿವು ಅಥವಾ ಒತ್ತಡ ಹೆಚ್ಚಾದಾಗ ಮಾತ್ರ.
ನಮ್ಮ ದೈನಂದಿನ ದಿನಚರಿಯಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಸಣ್ಣ ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದರಿಂದ ಮಿದುಳಿನ ಆರೋಗ್ಯವನ್ನು (Brain Health) ಉತ್ತಮಗೊಳಿಸಿ, ಜ್ಞಾಪಕ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಅತ್ಯುತ್ತಮ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು.
ಈ ನಿಟ್ಟಿನಿಲ್ಲಿ ಮೆದುಳಿನ ಆರೋಗ್ಯವನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ನಿಮ್ಮ ದಿನಚರಿಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದಾದ ಐದು ಸರಳ ಅಭ್ಯಾಸಗಳು ಇಲ್ಲಿವೆ...
ಪ್ರತಿದಿನ 7-8 ಗಂಟೆಗಳ ಗುಣಮಟ್ಟದ ನಿದ್ರೆಗೆ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಿ
ಉತ್ತಮ ನಿದ್ರೆ ದೇಹಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ಮೆದುಳಿಗೂ ಅತ್ಯಗತ್ಯ. ನಾವು ನಿದ್ರಿಸುತ್ತಿರುವಾಗ ಮೆದುಳು ದಿನವಿಡೀ ಸಂಗ್ರಹವಾದ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಸಂಸ್ಕರಿಸುವುದು, ನೆನಪುಗಳನ್ನು ವ್ಯವಸ್ಥಿತಗೊಳಿಸುವುದು ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಪ್ರಮುಖ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸುತ್ತದೆ.
ನಿದ್ರೆ ಕಡಿಮೆಯಾದಾಗ ಮರುದಿನ ಏಕಾಗ್ರತೆಯ ಕೊರತೆ, ಕಿರಿಕಿರಿ, ಮಾನಸಿಕ ದಣಿವು ಮತ್ತು ನೆನಪಿನ ಸಮಸ್ಯೆ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ನಿರಂತರವಾಗಿ ಸರಿಯಾದ ನಿದ್ರೆ ಇಲ್ಲದಿರುವುದು ಒಟ್ಟಾರೆ ಆರೋಗ್ಯದ ಮೇಲೂ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತದೆ.
ಆದ್ದರಿಂದ ಪ್ರತಿದಿನ ಒಂದೇ ಸಮಯಕ್ಕೆ ಮಲಗುವ ಮತ್ತು ಏಳುವ ಅಭ್ಯಾಸ ಬೆಳೆಸಿಕೊಳ್ಳಿ. ಮಲಗುವ ಮುನ್ನ ಮೊಬೈಲ್, ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಅಥವಾ ಇತರ ಪರದೆಗಳ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಿ. ಬೆಳಕನ್ನು ಮಂದಗೊಳಿಸಿ, ಕೆಲ ನಿಮಿಷ ಶಾಂತವಾಗಿ ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳುವುದು ಅಥವಾ ನಿಧಾನವಾಗಿ ಉಸಿರಾಟದ ವ್ಯಾಯಾಮ ಮಾಡುವುದು ಮನಸ್ಸನ್ನು ವಿಶ್ರಾಂತಿಗೆ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಬಹುದು.
ಒತ್ತಡವೂ ನಿದ್ರೆಯ ಗುಣಮಟ್ಟವನ್ನು ಹಾಳು ಮಾಡಬಹುದು. ಹೀಗಾಗಿ ದಿನದಲ್ಲಿ ಕೆಲ ನಿಮಿಷ ಧ್ಯಾನ, ನಿಧಾನವಾದ ಉಸಿರಾಟ ಅಥವಾ ಶಾಂತವಾದ ವಿಶ್ರಾಂತಿಗೆ ಮೀಸಲಿಡುವುದು ಸಹ ಉಪಯುಕ್ತ.
ಮೆದುಳಿಗೆ ಅಗತ್ಯವಾದ ಆರೋಗ್ಯಕರ ಕೊಬ್ಬುಗಳನ್ನು ಆಹಾರದಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಿ
ಮೆದುಳಿನ ಆರೋಗ್ಯಕ್ಕೆ ಕೆಲವು ಅಗತ್ಯ ಕೊಬ್ಬಿನಾಮ್ಲಗಳು ಮುಖ್ಯವಾಗಿವೆ. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಒಮೆಗಾ-3 ಕೊಬ್ಬಿನಾಮ್ಲಗಳು ಮೆದುಳಿನ ಕೋಶಗಳ ಸಾಮಾನ್ಯ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣೆಗೆ ನೆರವಾಗುವ ಪೋಷಕಾಂಶಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ.
ಸಸ್ಯಾಹಾರಿಗಳು ತಮ್ಮ ಆಹಾರದಲ್ಲಿ ಅಗಸೆ ಬೀಜ, ಚಿಯಾ ಬೀಜ, ಅಕ್ರೋಟ್ ಮುಂತಾದವುಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಮೀನು ಸೇವಿಸುವವರು ಒಮೆಗಾ-3 ಸಮೃದ್ಧವಾಗಿರುವ ಕೆಲವು ಮೀನುಗಳನ್ನು ಆಹಾರದ ಭಾಗವಾಗಿಸಬಹುದು.
ಆದರೆ, ಪೂರಕ ಮಾತ್ರೆಗಳನ್ನು ಸ್ವಯಂಪ್ರೇರಿತವಾಗಿ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಬದಲು ವೈದ್ಯರು ಅಥವಾ ಪೌಷ್ಟಿಕ ತಜ್ಞರ ಸಲಹೆ ಪಡೆಯುವುದು ಉತ್ತಮ. ಯಾವುದೇ ಒಂದು ಆಹಾರ ಅಥವಾ ಪೂರಕ ಪದಾರ್ಥ ಮಾತ್ರ ಮೆದುಳಿನ ಆರೋಗ್ಯವನ್ನು ಸುಧಾರಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಒಟ್ಟಾರೆ ಸಮತೋಲಿತ ಆಹಾರವೇ ಮುಖ್ಯ.
ಪ್ರತಿದಿನ ಒಂದು ಹಿಡಿ ಡ್ರೈಫ್ರೂಟ್ಸ್ ಸೇವಿಸುವ ಅಭ್ಯಾಸ ಬೆಳೆಸಿಕೊಳ್ಳಿ
ಬಾದಾಮಿ, ಅಕ್ರೋಟ್, ಕುಂಬಳಕಾಯಿ ಬೀಜ, ಸೂರ್ಯಕಾಂತಿ ಬೀಜ ಸೇರಿದಂತೆ ವಿವಿಧ ಡ್ರೈಫ್ರೂಟ್ಸ್ ಆರೋಗ್ಯಕರ ಕೊಬ್ಬು, ಪ್ರೋಟೀನ್, ಖನಿಜಗಳು ಮತ್ತು ಉತ್ಕರ್ಷಣ ನಿರೋಧಕಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸಬಹುದು.
ಪ್ರತಿದಿನ ಅಲ್ಪ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಇವುಗಳನ್ನು ಆಹಾರದಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸುವುದು ಸರಳವಾದ ಅಭ್ಯಾಸ. ಮನೆಯಲ್ಲೊಂದು ಸಣ್ಣ ಡಬ್ಬಿಯಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡರೆ ಪ್ರತಿದಿನ ಸೇವಿಸುವುದನ್ನು ನೆನಪಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಲು ಸುಲಭವಾಗುತ್ತದೆ.
ಬಾದಾಮಿ ಅಥವಾ ಬೀಜಗಳನ್ನು ನೆನೆಸಿ ತಿನ್ನುವುದು ಕೆಲವರಲ್ಲಿ ರೂಢಿಯಲ್ಲಿದೆ. ಆದರೆ, ನೆನೆಸುವುದು ಕಡ್ಡಾಯವಲ್ಲ. ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಪ್ರಮಾಣ ಮತ್ತು ಒಟ್ಟಾರೆ ಆಹಾರದ ಗುಣಮಟ್ಟ ಗಮನದಲ್ಲಿರಬೇಕು.
ಸಕ್ಕರೆ ಅಥವಾ ಉಪ್ಪು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಸೇರಿಸಿರುವ ಪ್ಯಾಕೆಟ್ ಸ್ನ್ಯಾಕ್ಸ್ಗಳ ಬದಲು ನೈಸರ್ಗಿಕ ಡ್ರೈಫ್ರೂಟ್ಸ್ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡುವುದು ಉತ್ತಮ ಅಭ್ಯಾಸವಾಗಬಹುದು.
ಪ್ರತಿದಿನ ವ್ಯಾಯಾಮ ಮಾಡಿ
ಮೆದುಳಿನ ಆರೋಗ್ಯಕ್ಕೆ ವ್ಯಾಯಾಮವೂ ಅತ್ಯಂತ ಮುಖ್ಯ. ದೈಹಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆ ದೇಹದಲ್ಲಿ ರಕ್ತ ಸಂಚಾರವನ್ನು ಸುಧಾರಿಸುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಒತ್ತಡ ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ಮತ್ತು ಮನಸ್ಥಿತಿ ಸುಧಾರಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
ವ್ಯಾಯಾಮ ಎಂದರೆ ಪ್ರತಿದಿನ ಜಿಮ್ನಲ್ಲಿ ಗಂಟೆಗಟ್ಟಲೆ ಕಳೆಯಬೇಕು ಎಂದಲ್ಲ. ವೇಗವಾಗಿ ನಡೆಯುವುದು, ಮೆಟ್ಟಿಲು ಹತ್ತುವುದು, ಸೈಕ್ಲಿಂಗ್, ಈಜು, ಯೋಗ ಅಥವಾ ಸರಳ ಸ್ಟ್ರೆಚಿಂಗ್ ಕೂಡ ನಿಮ್ಮ ದಿನಚರಿಯ ಭಾಗವಾಗಬಹುದು.
ದಿನಕ್ಕೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯದಿಂದ ಆರಂಭಿಸಿ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, 15-20 ನಿಮಿಷಗಳ ನಡಿಗೆಯಿಂದ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿ ಕ್ರಮೇಣ ಸಮಯ ಮತ್ತು ಚಟುವಟಿಕೆಯ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಬಹುದು.
ಬಹಳ ಹೊತ್ತು ಕುಳಿತು ಕೆಲಸ ಮಾಡುವವರು ಮಧ್ಯೆ ಮಧ್ಯೆ ಎದ್ದು ಕೆಲವು ನಿಮಿಷ ನಡೆಯುವುದು ಅಥವಾ ದೇಹವನ್ನು ಸ್ಟ್ರೆಚ್ ಮಾಡುವುದು ಸಹ ಉತ್ತಮ ಅಭ್ಯಾಸ.
ನಿಯಮಿತ ದೈಹಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆ ದೇಹವನ್ನು ಚುರುಕಾಗಿಡುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿರುವ ‘ಮಂಜು’ ಅಥವಾ ಮಾನಸಿಕ ದಣಿವಿನ ಅನುಭವವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡಬಹುದು.
ಅಡುಗೆಮನೆಯಲ್ಲಿ ಅರಿಶಿನಕ್ಕೆ ಸ್ಥಾನ ನೀಡಿ
ಭಾರತೀಯ ಅಡುಗೆಯಲ್ಲಿ ಶತಮಾನಗಳಿಂದ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿರುವ ಅರಿಶಿನದಲ್ಲಿ ಕರ್ಕ್ಯುಮಿನ್ ಎಂಬ ಸಕ್ರಿಯ ಸಂಯುಕ್ತವಿದೆ. ಇದು ಉತ್ಕರ್ಷಣ ನಿರೋಧಕ ಮತ್ತು ಉರಿಯೂತ ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವ ಗುಣಗಳಿಗೆ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿದೆ.
ಸಾಂಬಾರ್, ಬೇಳೆ, ತರಕಾರಿ, ಸೂಪ್ ಅಥವಾ ಇತರ ಆಹಾರಗಳಲ್ಲಿ ಸೂಕ್ತ ಪ್ರಮಾಣದ ಅರಿಶಿನ ಬಳಸಬಹುದು. ಕೆಲವರು ಅರಿಶಿನವನ್ನು ಬೆಚ್ಚಗಿನ ಹಾಲಿನಲ್ಲಿಯೂ ಬಳಸುತ್ತಾರೆ.
ಆದರೆ, ಅರಿಶಿನ ಅಥವಾ ಕರ್ಕ್ಯುಮಿನ್ ಅನ್ನು ಯಾವುದೇ ಕಾಯಿಲೆಗೆ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಬಾರದು. ಆಹಾರದ ಭಾಗವಾಗಿ ಬಳಸುವುದು ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಮಾಣದ ಪೂರಕಗಳನ್ನು ವೈದ್ಯರ ಸಲಹೆಯಿಲ್ಲದೆ ಸೇವಿಸುವುದರ ನಡುವೆ ವ್ಯತ್ಯಾಸವಿದೆ.
ಸಣ್ಣ ಅಭ್ಯಾಸಗಳೇ ದೊಡ್ಡ ಬದಲಾವಣೆಗೆ ಕಾರಣ
ಮೆದುಳಿನ ಆರೋಗ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಒಂದೇ ದಿನದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಬದಲಾಯಿಸುವ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ. ಮೊದಲು ಒಂದು ಅಥವಾ ಎರಡು ಅಭ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ಅವುಗಳನ್ನು ದಿನಚರಿಯ ಭಾಗವಾಗಿಸಿಕೊಳ್ಳಿ.
ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ರಾತ್ರಿ ಸಮಯಕ್ಕೆ ಮಲಗುವುದು ಮತ್ತು ಪ್ರತಿದಿನ 20 ನಿಮಿಷ ನಡೆಯುವುದರಿಂದ ಆರಂಭಿಸಬಹುದು. ನಂತರ ಆಹಾರದಲ್ಲಿ ಡ್ರೈಫ್ರೂಟ್ಸ್ ಸೇರಿಸುವುದು, ಒಮೆಗಾ-3 ಇರುವ ಆಹಾರ ಸೇವಿಸುವುದು ಮತ್ತು ದಿನದಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ನಿಮಿಷ ವಿಶ್ರಾಂತಿಗೆ ಸಮಯ ಮೀಸಲಿಡುವುದನ್ನು ರೂಢಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು.
ಮೆದುಳಿನ ಆರೋಗ್ಯವೆಂದರೆ ಕೇವಲ ನೆನಪಿನ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವುದಲ್ಲ. ಚಿಂತನೆ, ಏಕಾಗ್ರತೆ, ಭಾವನಾತ್ಮಕ ಸಮತೋಲನ, ಕಲಿಕೆಯ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಮತ್ತು ದೈನಂದಿನ ಜೀವನದ ಗುಣಮಟ್ಟವನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದೂ ಅದರ ಭಾಗವೇ.
ನಿಮ್ಮ ಮೆದುಳು ಪ್ರತಿದಿನವೂ ನಿಮಗಾಗಿ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದೆ. ಅದಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿಯಾಗಿ ನೀವು ನೀಡಬಹುದಾದ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಉಡುಗೊರೆ ದೊಡ್ಡ ಅಥವಾ ದುಬಾರಿ ಪರಿಹಾರವಲ್ಲ. ಸಾಕಷ್ಟು ನಿದ್ರೆ, ಪೌಷ್ಟಿಕ ಆಹಾರ, ನಿಯಮಿತ ಚಲನೆ, ಒತ್ತಡ ನಿಯಂತ್ರಣ ಮತ್ತು ನಿರಂತರವಾದ ಆರೋಗ್ಯಕರ ದಿನಚರಿ.
ನಿರಂತರ ಮರೆವು, ಗೊಂದಲ, ಏಕಾಗ್ರತೆಯ ತೀವ್ರ ಕೊರತೆ ಅಥವಾ ಇತರ ಹೊಸ ನರಸಂಬಂಧಿ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಕಂಡುಬಂದರೆ ಅವುಗಳನ್ನು ಕೇವಲ ಜೀವನಶೈಲಿಯ ಸಮಸ್ಯೆ ಎಂದು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸದೆ ವೈದ್ಯರನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸುವುದು ಸೂಕ್ತ.