ಕರ್ನಾಟಕ ಬಜೆಟ್ 2026: 'ಹಾಲು ನೀಡುವ ಹಸುವಿಗೆ ಆರೈಕೆ ಅಗತ್ಯ'; ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ ವಿರುದ್ಧ ಸಿದ್ದರಾಮಯ್ಯ ತೀವ್ರ ವಾಗ್ದಾಳಿ

ಬೆಂಗಳೂರು: ಶುಕ್ರವಾರ ತಮ್ಮ ದಾಖಲೆಯ 17ನೇ ಬಜೆಟ್ ಮಂಡಿಸಿದ ಕರ್ನಾಟಕದ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಸಿದ್ದರಾಮಯ್ಯ, ಕೇಂದ್ರದ ಮೋದಿ ಸರ್ಕಾರದ ವಿರುದ್ಧ ತೀವ್ರ ವಾಗ್ದಾಳಿ ನಡೆಸಿದರು.

ತಮ್ಮ ಬಜೆಟ್ ಮಂಡನೆ ವೇಳೆ ಮೋದಿ ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ತರಾಟೆಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡ ಸಿಎಂ ಸಿದ್ದರಾಮಯ್ಯ, 'ಸಂವಿಧಾನದ ಪ್ರಕಾರ ಒಕ್ಕೂಟ ಆಡಳಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಪಾಲಿಸದಿರುವ ಮೂಲಕ ಕೇಂದ್ರವು ಕರ್ನಾಟಕಕ್ಕೆ ಅನ್ಯಾಯ ಮಾಡುತ್ತಿದೆ' ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.

'ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರವು ಕಲ್ಯಾಣ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಮೂಲಸೌಕರ್ಯದಲ್ಲಿನ ಹೂಡಿಕೆಗಳು ಮತ್ತು ದೀರ್ಘಾವಧಿಯ ಆರ್ಥಿಕ ಪರಿವರ್ತನೆಯೊಂದಿಗೆ ಸಮತೋಲನಗೊಳಿಸುವ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರವನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತಿದೆ.

ಆದರೆ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವು ರಾಜ್ಯದ ಬೇಡಿಕೆಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಸಂವೇದನಾಶೀಲವಾಗಿಲ್ಲ. 2026-27ರ ಬಜೆಟ್ ಮಂಡಿಸಿದ ಸಿದ್ದರಾಮಯ್ಯ, ಕರ್ನಾಟಕವು ರಾಷ್ಟ್ರದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯಲ್ಲಿ ಮುಂಚೂಣಿಯಲ್ಲಿದೆ ಮತ್ತು ದೇಶಕ್ಕೆ ತೆರಿಗೆ ಆದಾಯದ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡುವ ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ ಎಂದು ಸಿದ್ದರಾಮಯ್ಯ ಹೇಳಿದರು.

ಹಾಲು ನೀಡುವ ಹಸುವಿಗೆ ಆರೈಕೆ ಅಗತ್ಯ

"ನಮ್ಮ ರಾಜ್ಯವು ರಾಷ್ಟ್ರದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಎಲ್ಲಾ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಮುಂಚೂಣಿಯಲ್ಲಿದೆ. ಇದು ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ತೆರಿಗೆ ಆದಾಯವನ್ನು ನೀಡುವ ಪ್ರಮುಖ ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. 2026-27ರ ಒಟ್ಟು ವೆಚ್ಚವನ್ನು 4,48,004 ಕೋಟಿ ರೂ. ಎಂದು ಅಂದಾಜಿಸಲಾಗಿದೆ. ಸಮೃದ್ಧಿಯಾಗಿ ಹಾಲು ನೀಡುವ ಹಸುವಿಗೆ ಸರಿಯಾದ ಆರೈಕೆಯ ಅಗತ್ಯವಿದೆ. ಅದು ದುರ್ಬಲವಾದರೆ, ಇಡೀ ಗೋಪಾಲಕನು ಬಳಲುತ್ತಾನೆ ಎಂಬುದು ಭೀಷ್ಮನ ತತ್ವ" ಎಂದು ಮಹಾಕಾವ್ಯದ ಸಂಪ್ರದಾಯದಿಂದ ಒಂದು ಹೋಲಿಕೆ ನೀಡಿ ಸಿಎಂ ಸಿದ್ದರಾಮಯ್ಯ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ ತಾರತಮ್ಯ ನೀತಿಯನ್ನು ಖಂಡಿಸಿದರು.

ಒಕ್ಕೂಟ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಿಂದ ಮಾತ್ರ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಾಧ್ಯ

ಅಂತೆಯೇ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ ರಾಜ್ಯಗಳ ಮೇಲಾಗುತ್ತಿರುವ ತಾರತಮ್ಯವನ್ನು ಗುರುತಿಸಬೇಕು ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯದ ಬೇಡಿಕೆಗಳಿಗೆ ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಿಸಬೇಕು. ಭಾರತದಂತಹ ವೈವಿಧ್ಯಮಯ ದೇಶಕ್ಕೆ ಸಹಕಾರಿ ಒಕ್ಕೂಟದ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಇದೇ ವೇಳೆ ಸಿದ್ದರಾಮಯ್ಯ ಒತ್ತಿ ಹೇಳಿದರು. "ಭಾರತದಂತಹ ವೈವಿಧ್ಯಮಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ರಾಷ್ಟ್ರವು ಸಹಕಾರಿ ಒಕ್ಕೂಟ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಮೂಲಕ ಮಾತ್ರ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯನ್ನು ಸಾಧಿಸಬಹುದು" ಎಂದರು.

ದುರ್ಬಲ ಉದ್ಯೋಗ ಖಾತರಿ ಕಾಯ್ದೆ

ಅಂತೆಯೇ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವು ಮಹಾತ್ಮ ಗಾಂಧಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಗ್ರಾಮೀಣ ಉದ್ಯೋಗ ಖಾತರಿ ಕಾಯ್ದೆ (MGNREGA) ಯನ್ನು ವ್ಯವಸ್ಥಿತವಾಗಿ ದುರ್ಬಲಗೊಳಿಸಿದೆ ಎಂದು ಅವರು ಆರೋಪಿಸಿದರು. ದುರ್ಬಲ ಗ್ರಾಮೀಣ ಉದ್ಯೋಗ ಯೋಜನೆಯು ಜನರ ಉದ್ಯೋಗದ ಹಕ್ಕನ್ನು ಬೆದರಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯಗಳ ಮೇಲೆ ಆರ್ಥಿಕ ಹೊರೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತದೆ. "ಇಂತಹ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ, ರಾಜ್ಯದ ಹಿತಾಸಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಕಾಪಾಡಲು ಮತ್ತು ಅದರ ನ್ಯಾಯಯುತ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಲು ಎಲ್ಲರೂ ಪಕ್ಷಾತೀತವಾಗಿ ಒಂದಾಗಬೇಕು" ಎಂದು ಸಿಎಂ ಕರೆ ನೀಡಿದರು.

ರಾಜ್ಯದ ಕುರಿತು ಕೇಂದ್ರ ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯ

ಇದೇ ವೇಳೆ ಸಹಕಾರಿ ಒಕ್ಕೂಟದ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ತತ್ವಗಳನ್ನು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸುವ ಮೂಲಕ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವು ಕರ್ನಾಟಕವನ್ನು ಅನ್ಯಾಯವಾಗಿ ನಡೆಸಿಕೊಂಡಿದೆ ಎಂದು ಸಿದ್ದರಾಮಯ್ಯ ಆರೋಪಿಸಿದರು. "ಕೇಂದ್ರ ಪ್ರಾಯೋಜಿತ ಯೋಜನೆಗಳಲ್ಲಿ ರಾಜ್ಯದ ಪಾಲು ಕಡಿಮೆಯಾಗಿದೆ.

ಕೇಂದ್ರ ವಲಯದ ಯೋಜನೆಗಳಲ್ಲಿ ತಾರತಮ್ಯದ ಹಂಚಿಕೆ, 15 ನೇ ಹಣಕಾಸು ಆಯೋಗದ ಆದಾಯ ಹಂಚಿಕೆ ಸೂತ್ರದಿಂದಾಗಿ ಅನ್ಯಾಯ, ಅದೇ ಆಯೋಗವು ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡಿದ ವಿಶೇಷ ಅನುದಾನಗಳನ್ನು ಜಾರಿಗೊಳಿಸದಿರುವುದು ಮತ್ತು ಜಿಎಸ್‌ಟಿ ದರಗಳ ಅಕಾಲಿಕ ತರ್ಕಬದ್ಧಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯು ರಾಜ್ಯ ಖಜಾನೆಯ ಮೇಲೆ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಹೊರೆ ಮತ್ತು ಒತ್ತಡಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ" ಎಂದು ಸಿದ್ದರಾಮಯ್ಯ ಹೇಳಿದರು.

ದರ ಪುನರ್ರಚನೆಯು ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಕ್ತ ಹಣಕಾಸು ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಜಿಎಸ್‌ಟಿ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿ 10,000 ಕೋಟಿ ರೂ.ಗಳಷ್ಟು ಇಳಿಕೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ. ಮುಂದಿನ ವರ್ಷ 15,000 ಕೋಟಿ ರೂ.ಗಳಷ್ಟು ಇಳಿಕೆಯಾಗಲಿದೆ. ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರವು ಈ ವರ್ಷ 10,000 ಕೋಟಿ ರೂ.ಗಳಷ್ಟು ಇಳಿಕೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಸಿದ್ದರಾಮಯ್ಯ ಹೇಳಿದರು.

ಸಾಮಾಜಿಕ ಸ್ಥಿರತೆಗೆ ಆದ್ಯತೆ

ಸರ್ಕಾರದ ಪ್ರಮುಖ ಕಲ್ಯಾಣ ಉಪಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸಿದ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಗಳು, ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಮೂಲ ಆದಾಯದ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ಆಧರಿಸಿದ ಖಾತರಿ ಯೋಜನೆಗಳ ಮೂಲಕ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಸರ್ಕಾರವು 2023ರಲ್ಲಿ ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಬಂದ ಕೂಡಲೇ ಆರ್ಥಿಕ ಭದ್ರತೆ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಸ್ಥಿರತೆಗೆ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಿತು ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.

"ಭಾರತ ಮತ್ತು ವಿದೇಶಗಳಲ್ಲಿನ ಪ್ರಮುಖ ಅಧ್ಯಯನಗಳು ಈ ಯೋಜನೆಗಳು ಕೋಟ್ಯಂತರ ಕುಟುಂಬಗಳ ಆರ್ಥಿಕ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಸುಧಾರಿಸುತ್ತಿವೆ ಮತ್ತು ಜನರ ಖರೀದಿ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತಿವೆ ಎಂದು ತೋರಿಸುತ್ತವೆ. ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಸರ್ಕಾರವು ಬಂಡವಾಳ ಹೂಡಿಕೆ, ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಮತ್ತು ದೀರ್ಘಾವಧಿಯ ಆರ್ಥಿಕ ಪರಿವರ್ತನೆಯತ್ತಲೂ ಗಮನಹರಿಸಿದೆ ಎಂದು ಸಿದ್ದರಾಮಯ್ಯ ಹೇಳಿದರು.

ಅಂತೆಯೇ ಮಾನವ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯಲ್ಲಿ ಹೂಡಿಕೆಯನ್ನು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸುವ ಆರ್ಥಿಕ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಅಸ್ಥಿರ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ಅನೈತಿಕವೂ ಆಗಿದೆ ಎಂದು ಅರ್ಥಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞ ಅಮರ್ತ್ಯ ಸೇನ್ ಅವರ ಹೇಳಿಕೆಯನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದ ಸಿಎಂ ಸಿದ್ದರಾಮಯ್ಯ, "ಈ ತಿಳುವಳಿಕೆಯೊಂದಿಗೆ ನಾವು ಜನರ ಕಲ್ಯಾಣ ಯೋಜನೆಗಳಲ್ಲಿ ಹೂಡಿಕೆ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದೇವೆ" ಎಂದರು.

11G ಮಾದರಿ

ರಾಜ್ಯದ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ನೀಡಲು ಸರ್ಕಾರವು '11G ಮಾದರಿ' ಎಂದು ವಿವರಿಸಲಾದ ಕರ್ನಾಟಕ-ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಆರ್ಥಿಕ ಚೌಕಟ್ಟನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಗಳು ಹೇಳಿದರು.

ಅವರ ಪ್ರಕಾರ, 'ಈ ಮಾದರಿಯು ಕಲ್ಯಾಣ ಮತ್ತು ಲಿಂಗ ಸಮಾನತೆಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವ ಖಾತರಿ ಆರ್ಥಿಕತೆ; ಗುಣಮಟ್ಟದ ಶಿಕ್ಷಣಕ್ಕೆ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಪ್ರವೇಶವನ್ನು ಗುರಿಯಾಗಿರಿಸಿಕೊಂಡು ಉತ್ತಮ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಶಿಕ್ಷಣ; ಸಮಗ್ರ ಆರೋಗ್ಯ ರಕ್ಷಣೆಯ ಮೂಲಕ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಉತ್ತಮ ಆರೋಗ್ಯ; ಕೃಷಿ ಮತ್ತು ಗ್ರಾಮೀಣ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಮೇಲೆ ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸಿದ ತಳಮಟ್ಟದ ಆರ್ಥಿಕತೆ; ಮತ್ತು ಜನ-ಸ್ನೇಹಿ ಆಡಳಿತದ ಮೂಲಕ ಉತ್ತಮ ಆಡಳಿತದಂತಹ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ' ಎಂದರು.

ಕಾರ್ಮಿಕ ಕಲ್ಯಾಣಕ್ಕಾಗಿ ಗಿಗ್ ಎಕಾನಮಿ ಉಪಕ್ರಮಗಳು

ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಅಸಮಾನತೆಗಳನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ಭೌಗೋಳಿಕ ಸಮಾನತೆ; ವ್ಯಾಪಾರ ಮತ್ತು ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಲು ಜಾಗತಿಕ ವ್ಯಾಪಾರ ಆರ್ಥಿಕತೆ; ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ-ಚಾಲಿತ, ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ಚಲಿಸುವ ಆರ್ಥಿಕತೆ; ನವೀಕರಿಸಬಹುದಾದ ಇಂಧನ ಮತ್ತು ಪರಿಸರ ಸ್ನೇಹಿ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸುವ ಹಸಿರು ಆರ್ಥಿಕತೆ; ಮತ್ತು ಸುಸ್ಥಿರ ನಗರ ಬೆಳವಣಿಗೆಯನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸುವ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿರುವ ನಗರ ಆರ್ಥಿಕತೆಯನ್ನು ಈ ಮಾದರಿ ಒಳಗೊಂಡಿದೆ ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದರು.

ಹಣಕಾಸು ಇಲಾಖೆಯ ಬಜೆಟ್ ದಾಖಲೆಗಳು ಚೌಕಟ್ಟು ಕರ್ನಾಟಕದ ವಿಶಿಷ್ಟ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಮಾದರಿಯನ್ನು ಹೇಗೆ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ. "ಈ ಆರ್ಥಿಕ ತತ್ವಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ನಾವು ರಾಜ್ಯದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ರಥವನ್ನು ಮುನ್ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದೇವೆ" ಎಂದು ಸಿದ್ದರಾಮಯ್ಯ ಹೇಳಿದರು.

ನೇಮಕಾತಿ

ಈ ವರ್ಷ ವಿವಿಧ ಸರ್ಕಾರಿ ಇಲಾಖೆಗಳಲ್ಲಿ 56,432 ಹುದ್ದೆಗಳನ್ನು ಭರ್ತಿ ಮಾಡುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ರಾಜ್ಯ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದ್ದು, ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಬಾಕಿ ಇರುವ ಪ್ರಕರಣಗಳಿಂದಾಗಿ ನೇಮಕಾತಿ ವಿಳಂಬವನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ, ಸರ್ಕಾರವು 5 ವರ್ಷಗಳ ವಯಸ್ಸಿನ ಸಡಿಲಿಕೆಯನ್ನು ನೀಡಿದೆ ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದರು.

ತೆರಿಗೆ ಸಂಗ್ರಹ ಗುರಿ

ಅಂತೆಯೇ ಹಾಲಿ ಬಜೆಟ್ ನಲ್ಲಿ ಸಿಎಂ ಸಿದ್ದರಾಮಯ್ಯ ಮುಂದಿನ ಅಂದರೆ 2026-27ನೇ ಸಾಲಿಗೆ ರಾಜ್ಯದ ಸ್ವಂತ ತೆರಿಗೆ ಸಂಗ್ರಹ ಗುರಿ ನೀಡಿದ್ದು, ಈ ಪೈಕಿ ವಿವಿಧ ಇಲಾಖೆಗಳಿಗೆ ತೆರಿಗೆ ಸಂಗ್ರಹ ಗುರಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ.

ವಾಣಿಜ್ಯ ತೆರಿಗೆಗಳು: 1,25,000 ಕೋಟಿ (ಶೇ.57%).

ಅಬಕಾರಿ: 45,000 ಕೋಟಿ (20%).

ಮುದ್ರಾಂಕ ಮತ್ತು ನೋಂದಣಿ: 29,000 ಕೋಟಿ (13%).

ಮೋಟಾರು ವಾಹನ ತೆರಿಗೆ: 15,500 ಕೋಟಿ (7%)

ಇತರೆ: 5,500 ಕೋಟಿ (3%).