ನವದೆಹಲಿ: ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಭಾರತದಲ್ಲಿರುವ ಇರಾನ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ವತಿಯಿಂದ ಸಂಗ್ರಹಿಸಲಾದ ಹಣ ಮತ್ತು ಅಮೂಲ್ಯ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು (ದಾನ ಸಂಗ್ರಹಣೆಯ ಭಾಗವಾಗಿ ಪಡೆದವು) ಟೆಹೆರಾನ್‌ಗೆ ಕಳುಹಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಕಡಿಮೆ ಎಂದು ತಿಳಿದುಬಂದಿದೆ.

ನಿಯಂತ್ರಣಾತ್ಮಕ ಹಾಗೂ ಪ್ರಕ್ರಿಯಾತ್ಮಕ ಅಡಚಣೆಗಳು ಇಂತಹ ವರ್ಗಾವಣೆಗಳನ್ನು ಕಷ್ಟಕರವಾಗಿಸುತ್ತಿವೆ. ಸುದ್ದಿವಾಹಿನಿಗಳ ವರದಿಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ನಗದು ಮತ್ತು ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಈ ನಿಧಿಗಳನ್ನು ವಿದೇಶಕ್ಕೆ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಮಾರ್ಗಗಳಿಂದ ಕಳುಹಿಸುವ ಬದಲು, ಭಾರತದಲ್ಲೇ ಔಷಧಿ ಮತ್ತು ಇತರ ಮಾನವೀಯ ನೆರವು ಸಾಮಗ್ರಿಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸಲು ಬಳಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಹೆಚ್ಚು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತಿದೆ.

ಆರ್ ಬಿಐ ಇರಾನ್ ಗೆ ಭಾರತೀಯರು ಅದರಲ್ಲೂ ಕಾಶ್ಮೀರಿಗಳು ನೇರವಾಗಿ ಹಣ ಕಳುಹಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನಕ್ಕೆ ಬ್ರೇಕ್ ಹಾಕಿದೆ

ಮೂಲತಃ ಇದು ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಸ್ಥಳೀಯವಾಗಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸುವ ಹಣವನ್ನು ಹೇಗೆ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತವೆ ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆಗೆ ಬರುತ್ತದೆ. ಅವರಿಗೆ ಕೆಲವು ರಕ್ಷಣೆಗಳು ಇದ್ದರೂ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ದೇಶಾಂತರ ಹಣ ವರ್ಗಾವಣೆಯ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ, ಅವರು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಿಯಂತ್ರಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಹೊರಗಿಲ್ಲ. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಇಂತಹ ವರ್ಗಾವಣೆಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ರಿಸರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ (RBI) ನ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆಯಡಿಯಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತವೆ. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ದೇಣಿಗೆಗಳು ಅಥವಾ ದೊಡ್ಡ ಮೊತ್ತಗಳು ಒಳಗೊಂಡಿದ್ದರೆ. ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗೆ ಪರಿಚಿತರಾದವರು ಹೇಳುವಂತೆ, ಈ ರೀತಿಯ ಹಣವನ್ನು ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತವಾಗಿ ಕಳುಹಿಸಲು ಅನುಮತಿ ಸಿಗುವುದಿಲ್ಲ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಅನೇಕ ಹಂತದ ಪರಿಶೀಲನೆ, ದಾಖಲೆಪತ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಅನುಮೋದನೆಗಳ ಮೂಲಕ ಹೋಗಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.

ಇದಕ್ಕೆ ಸಮಯ ಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಕೆಲ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಪ್ರಸ್ತುತ ಜಿಯೋಪಾಲಿಟಿಕಲ್ ಸಂವೇದನಾಶೀಲ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಗಮನಿಸಿದರೆ, ಇಂತಹ ವರ್ಗಾವಣೆಗಳಿಗೆ ಅಂತಿಮ ಅನುಮತಿ ಸಿಗದೇ ಹೋಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯೂ ಇದೆ.

ಇಲ್ಲಿಯೂ ಸ್ವಲ್ಪ ಗೊಂದಲ ಉಂಟಾಗಿದೆ. ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಗಳು ಹೇಗೆ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಬೇಕು ಎಂಬುದನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸುವ ವಿಯೆನ್ನಾ ಒಪ್ಪಂದದಲ್ಲಿ, ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಮಿಷನ್‌ಗಳು ನಿಧಿ ಸಂಗ್ರಹಣೆ ನಡೆಸುವ ಬಗ್ಗೆ ಸ್ಪಷ್ಟವಾದ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ನೀಡಿಲ್ಲ. ಆದ್ದರಿಂದ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಗಳು ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಂದ ದೇಣಿಗೆಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಿದಾಗ, ಆ ಹಣವನ್ನು ಹೇಗೆ ನಿರ್ವಹಿಸಬೇಕು, ಹೇಗೆ ವರ್ಗಾಯಿಸಬೇಕು ಎಂಬುದು ಯಾವಾಗಲೂ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿರುವುದಿಲ್ಲ; ಇದರಿಂದ ವಿಷಯ ಇನ್ನಷ್ಟು ಸಂಕೀರ್ಣವಾಗುತ್ತದೆ.

ಈ ಎಲ್ಲವನ್ನು ಗಮನದಲ್ಲಿಟ್ಟುಕೊಂಡು, ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಹೆಚ್ಚು ವ್ಯವಹಾರಿಕವಾದ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಆಯ್ಕೆಮಾಡುತ್ತಿರುವಂತೆ ಕಾಣಿಸುತ್ತಿದೆ. ಅಂದರೆ, ಆ ನಿಧಿಗಳನ್ನು ಭಾರತದಲ್ಲೇ ಬಳಸುವ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಯೋಚಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಹೀಗೆ ಮಾಡಿದರೆ, ದೇಣಿಗೆಗಳು ತಮ್ಮ ಮೂಲ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕೆ ತಕ್ಕ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಬಳಸಲ್ಪಡುವುದರ ಜೊತೆಗೆ, ದೀರ್ಘ ಅನುಮೋದನಾ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕಿಕೊಳ್ಳುವುದನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಬಹುದು ಎಂಬುದು ಆರ್ ಬಿಐ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರವಾಗಿದೆ.

ಇದು ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಸಮಯವೂ ವಿಶೇಷವಾಗಿದ್ದು, ಇರಾನ್‌ನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಜಾಗತಿಕ ಗಮನ ಸೆಳೆದಿದ್ದು, ವಿವಿಧ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಂಬಲ ಅಭಿಯಾನಗಳನ್ನು ಪ್ರೇರೇಪಿಸಿದೆ. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಇರಾನ್‌ಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಹಣಕಾಸು ವ್ಯವಹಾರಗಳನ್ನು ಇತಿಹಾಸಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಬಹಳ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯಿಂದ ನಡೆಸಲಾಗಿದೆ, ಏಕೆಂದರೆ ನಿರ್ಬಂಧಗಳು ಮತ್ತು ಅನುಸರಣೆ ನಿಯಮಗಳು ಕಠಿಣವಾಗಿವೆ.

ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆ, ಇರಾನ್‌ಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಯಾವುದೇ ದೇಶಾಂತರ ಹಣ ವರ್ಗಾವಣೆ ಸಾಮಾನ್ಯಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಸಂವೇದನಾಶೀಲವಾಗುತ್ತದೆ. ಇಂತಹ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಗಳಿಂದ ದೇಣಿಗೆ ಸಂಗ್ರಹಣೆ ಅಭಿಯಾನಗಳು ಅಪರೂಪದ ವಿಷಯವಲ್ಲ. ಆದರೆ ಆ ನಿಧಿಗಳನ್ನು ಹೇಗೆ ಬಳಸಬೇಕು ಎಂಬುದು ಸ್ಥಳೀಯ ಕಾನೂನುಗಳ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಈ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ, ಉದ್ದೇಶ ಇರಾನ್‌ನ ಜನರಿಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡುವುದಾದರೂ, ವ್ಯವಹಾರಿಕವಾಗಿ ನೋಡಿದರೆ ಭಾರತದಲ್ಲೇ ಔಷಧಿ ಮತ್ತು ಅಗತ್ಯ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸಿ, ಆ ದೇಣಿಗೆಗಳನ್ನು ಆ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಬಳಸುವ ಮಾರ್ಗವೇ ಹೆಚ್ಚು ಅನುಕೂಲಕರವಾಗಬಹುದು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಕಾಶ್ಮೀರಿಗಳು ತಮ್ಮ ಸ್ವಂತ ಚಿನ್ನಾಭರಣ, ಪಾತ್ರೆ-ಪಗಡೆ ನೀಡುವ ಮೂಲಕ ಕಾಶ್ಮೀರಿಗಳು ಇರಾನ್ ಜೊತೆ ನಿಂತಿದ್ದರು. ಈ ನೆರವಿನ ಬಗ್ಗೆ ಇರಾನ್ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ನೀಡಿದ್ದು, ಭಾರತದಲ್ಲಿರುವ ಇರಾನ್ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಎಕ್ಸ್ ನಲ್ಲಿ ಥ್ಯಾಂಕ್ಯೂ ಇಂಡಿಯಾ (ಧನ್ಯವಾದಗಳು ಭಾರತ) ಎಂದು ಹೇಳಿತ್ತು.