ಅದು ಸತ್ಯಲೋಕ . ಬ್ರಹ್ಮರ್ಷಿಗಳು , ಅಶ್ವಮೇಧ , ರಾಜಸೂಯ , ವೈಷ್ಣವ , ವಾಜಪೇಯ ... ಇತ್ಯಾದಿ ಯಾಗಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದ ಚಕ್ರವರ್ತಿಗಳು , ದೇವ ರೂಪದಲ್ಲಿ ನಿಂತಿರುವ ಸತ್ಯ , ಧರ್ಮ , ನ್ಯಾಯ , ಅಹಿಂಸೆ , ಙ್ಞಾನ , ಶಾಸ್ತ್ರ , ವೇದ , ಸಂಗೀತ , ಕಲೆ , ನೃತ್ಯ , ಕೀರ್ತಿ , ಪುಣ್ಯ ... ಇತ್ಯಾದಿಗಳು , ಸಂದರ್ಶನಕ್ಕಾಗಿ ಕಾಯುತ್ತಿರುವ ದೇವತೆಗಳು , ಭೂಲೋಕದಲ್ಲಿ ತಪಸ್ಸಿನಲ್ಲಿರುವ ಋಷಿಗಳ , ಅವರ ತಪಸ್ಸಿನ ನೆಲೆಯನ್ನು , ಬೆಲೆಯನ್ನು ತಿಳಿಸಲು ಕಾಯುತ್ತಿರುವ ಬ್ರಹ್ಮಾದೂತರು , ಜೀವಿಯ ಪುಣ್ಯಾಪುಣ್ಯಗಳಿಗನುಗುಣವಾಗಿ ಸ್ವರ್ಗ - ನರಕಗಳನ್ನನುಭವಿಸಿ ಮುಂದಿನ ಜನ್ಮಕ್ಕಾಗಿ ಕಾಯುತ್ತಿರುವ ಜೀವಿಗಳು , ಸನಕ , ಸನಂದನ , ಸನತ್ಕುಮಾರಾದಿ ಶುದ್ಧ ಋಷಿಗಳು ... ಈ ಎಲ್ಲರೂ ಕಾಯುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಪರಮೇಷ್ಠಿ ಸಂದರ್ಶನಕ್ಕೆ ! ಕೊಂಚ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಎದುರಿದ್ದ , ಮುಚ್ಚಿದ್ದ , ಬಿಳಿಬಣ್ಣದ , ತೆಂಗಿನ ಮರದೆತ್ತರದ ಶುದ್ಧ ಶ್ವೇತ ಸಹಸ್ರ ದಳ ಕಮಲ ಅರಳಿತು . ಅದರ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಅತಿತೇಜಸ್ವೀ , ಅತಿವರ್ಚಸ್ವೀ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತ . ಮುಖದ ತುಂಬ ಗಡ್ಡ . ಅದರಲ್ಲಿ ಅರ್ಧ ಭಾಗದಷ್ಟು ಕೃಷ್ಣ , ಉಳಿದರ್ಧ ಭಾಗ ಬಿಳಿಬಿಳಿ ನೊರೆನೊರೆ ಬಿಳುಪು . ಅರೆ ಮುಚ್ಚಿದ ನಯನ . ಪ್ರಸನ್ನ ವದನ . ಒಂದೇ ಅಚ್ಚಿನ ಮೂರು ಮುಖಗಳು . ಚಿನ್ನದ ಕಿರೀಟದಿಂದ ಹೊಳೆವ ಉತ್ತಮಾಂಗ ! ಶ್ವೇತ ರೇಶಿಮೆಯ ಮೇಲ್ವಸ್ತ್ರ . ಕೈನಲ್ಲಿ ಜಪಮಾಲೆ . ಮತ್ತೊಂದರಲ್ಲಿ ಕಮಂಡುಲ . ಅದರಲ್ಲಿ ಪರಮ ಪಾವನೆಯಾದ ಗಂಗೆ . ಪ್ರಪಂಚದಲ್ಲಿನೆಲ್ಲ ನದಿಗಳ ಸಂಗಮ. 

ವಾಣೀಪತಿಯ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಶ್ವೇತ ದುಕೂಲ ಧಾರಿಣಿ ಸರಸ್ವತಿ . ಋಕ್ , ಯಜುಸ್ , ಸಾಮ , ಅಥರ್ವಣ ವೇದಗಳೂ , ಶಿಕ್ಷಾ , ಕಲ್ಪ , ನಿರುಕ್ತ , ಜ್ಯೋತಿಷ , ವ್ಯಾಕರಣ , ಛಂದಸ್ಸು , ಎಂಬ ಷಟ್ಶಾಸ್ತ್ರಗಳೂ , ಪುರಾಣಗಳು , ಸ್ಮೃತಿಗಳು , ಅರ್ಥ , ನ್ಯಾಯ , ಗಜ , ಅಶ್ವ .... ಇತ್ಯಾದಿ ವಿದ್ಯೆಗಳೂ , ಅನೇಕಾನೇಕ ಸಂಗೀತ ಕಲಾ ಪ್ರಾಕಾರಗಳೂ , ಪ್ರಪಂಚದೆಲ್ಲ ಬಗೆಯ ನೃತ್ಯ ವೈವಿಧ್ಯಗಳೂ , ವಿಙ್ಞಾನದ ವಿಶೇಷ ಆವಿಷ್ಕಾರಗಳ ಮೂಲ ರಹಸ್ಯಗಳೂ , ನೆಲ , ಜಲ , ಗಗನದ ಪಶು , ಪಕ್ಷಿ , ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಸಂಕೇತಗಳೂ , ಮನುಷ್ಯ ಭಾಷೆಗಳೂ , ಎಲ್ಲ ಬಗೆಯ , ಎಲ್ಲ ರೀತಿಯ ವಿದ್ಯೆಗಳೂ , ಪಾಂಡಿತ್ಯ , ಪ್ರತಿಭೆ , ಪ್ರಙ್ಞೆ , ವಾಗ್ಮಿತೆ , ಪ್ರಾಸ , ಯತಿ , ಪದ್ಯ - ಗದ್ಯ - ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ - ಪ್ರಬಂಧ - ನಾಟಕ - ಕಾವ್ಯ - ಮಹಾಕಾವ್ಯಗಳೂ .... ಒಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲ ವಿಧದ ಅರಿವಿನ , ಙ್ಞಾನದ , ಪ್ರಙ್ಞಾನದ ಪ್ರಾಕಾರಗಳೆಲ್ಲ ಮೂರ್ತಿವೆತ್ತಾಗಿ ಶಾರದೆಯ ಸೇವೆಯಲ್ಲಿ ನಿರತವಾಗಿವೆ . ತೊಡೆಗಳ ಮೇಲೆ ಮಲಗಿರುವ ವೀಣೆ ದಿವ್ಯ ಕಚ್ಛಪಿ . ಅದರಿಂದ ಹೊರಬರುತ್ತಿರುವ ನಾದ ಮಾಧುರ್ಯ ಇಡೀ ಸತ್ಯಲೋಕವನ್ನೇ ತುಂಬಿದೆ . 

ತುಂಬು ಹೃದಯಂಗಮವಾಗಿ ಮೂಡುತ್ತಿದ್ದ ಮಂದಾನಿಲ ಸಂಚಾರದ ನಾದ ತರಂಗಗಳು ಇದ್ದಕ್ಕಿದ್ದಂತೆಯೇ ನಿಂತುಬಿಟ್ಟಿತು ! ತಕ್ಷಣ ಬ್ರಹ್ಮ ಕಣ್ಣು ಬಿಟ್ಟ . ಅತ್ತ ತಿರುಗಿದ . ಎಲ್ಲೋ ಯಾವುದೋ ಮುಹೂರ್ತದಲ್ಲಿ ತನ್ಮಯಳಾಗಿದ್ದ ವಾಣಿ , ಆ ಕ್ಷಣಕ್ಕೆ ವಾಸ್ತವಕ್ಕೆ ಬಂದಳು . " ಏಕೆ " ಎಂಬ ಮುಖಮುದ್ರೆಯ ಪತಿಗೆ ನುಡಿದಳು ಸತಿ ; " ಸ್ವಾಮಿ , ಎಲ್ಲವೂ ಸುಖವಾಗಿದೆ . ಸಲೀಸಾಗಿದೆ , ಸರಾಗವಾಗಿದೆ , ಸುಗಮವಾಗಿದೆ . ಅಲ್ಲಿ ನೋಡಿ ಅಯೋಧ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಶ್ರೀರಾಮ - ಸೀತೆಯರು , ತಂದೆ - ತಾಯಿಯರ ಶುಶ್ರೂಷೆಯಲ್ಲಿ ಹಾಯಾಗಿದ್ದಾರೆ . ವಿವಾಹವಾಗಿ ವರ್ಷಗಳೇ ಕಳೆದರೂ ಯುವ ಜೋಡಿಯಂತೆ ಮೈಮರೆತು ವಿಹರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ . ಅದೆಷ್ಟೇ ತನ್ಮಯರಾಗಿದ್ದರೂ ಶ್ರೀರಾಮರು ಪ್ರತಿ ನಿತ್ಯ ಪುರಪ್ರಮುಖರ ಭೇಟಿ , ನಗರದರ್ಶನ , ಪ್ರಜಾಸಂವಾದ , ಮಾಂಡಲಿಕರ ಮಹತ್ವದ ಚರ್ಚೆ , ಅರಮನೆಯ ಆಗುಹೋಗುಗಳು , ಭಂಡಾರದ ತನಿಖೆ , .... ಈ ಎಲ್ಲವುಗಳ ಬಗ್ಗೆಯೂ ನಿಗಾ ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ . ಪ್ರಜೆಗಳೆಲ್ಲ ರಾಮರಾಜ್ಯದ ಸವಿ - ಸಮಾಧಾನಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ; ಶ್ರೀರಾಮರು ಮಹಾರಾಜರಾಗದೆಯೇ ! ಅತ್ತ ನೋಡಿ ದಶಾನನನ ಅಟ್ಟಹಾಸ ಮೇರೆ ಮೀರುತ್ತಿದೆ .

 ಮಾತೆತ್ತಿದರೆ ವಿಜಯ ಯಾತ್ರೆ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾನೆ . ಅರಸರ ನಗರಗಳನ್ನು ದೋಚುತ್ತಿದ್ದಾನೆ . ಯುದ್ಧ ಘೋಷಿಸುತ್ತಾನೆ . ನಿರ್ದಯವಾಗಿ ರಾಜರನ್ನು ಕೊಚ್ಚಿ ಹಾಕುತ್ತಿದ್ದಾನೆ . ಋಷಿಗಳನ್ನು ಹಿಂಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಾನೆ . ಸಣ್ಣ - ಪುಟ್ಟ ಋಷಿಗಳನ್ನು ಬಲಿಹಾಕುತ್ತಿದ್ದಾನೆ . ಯಙ್ಞ - ಯಾಗಾದಿಗಳನ್ನು ಧ್ವಂಸಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾನೆ . ಕೊಬ್ಬಿ ಹೋಗಿದ್ದಾನೆ . ಇಷ್ಟೆಲ್ಲಾ ಆಗಿರುವುದು ನಿಮ್ಮಿಂದಲೇ ! ನೀವಿತ್ತ ವರದಿಂದಲೇ ! ನೊಂದ ಜೀವಿಗಳ , ಆರ್ತನಾದ ಮಾಡುತ್ತಿರುವ ಋಷಿ - ಮುನಿಗಳ , ಸೊರಗುತ್ತಿರುವ ಸುರರ , ಸತ್ತುಹೋಗುತ್ತಿರುವ ಸಾಧುಗಳ ... ಈ ಎಲ್ಲರ ನರಳಾಟ ದೊಡ್ಡದಾಗಿ ನನ್ನ ತಪಸ್ಸು ಭಂಗವಾಗಿ , ಬೆರಳು ತಂತಿ ಮೀಟುವುದನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಿತು . ತಮ್ಮ ಸೃಷ್ಟಿ ಕ್ರಿಯೆಗೆ ಭಂಗವಾಯಿತು . " 

ಏನೋ ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದ ಸರಸ್ವತಿಯ ಮಾತುಗಳ ಕೊನೆ ತನ್ನನ್ನೇ ಗುರಿಯಾಗಿಸಿದ್ದು ಬ್ರಹ್ಮಾನಿಗೆ ಮೆಲುನಗೆ ತಂದಿತು . ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಹೆಂಡತಿಯರು ತಮ್ಮ ಅಸಮಾಧಾನಕ್ಕೆ ಅಂತೂ ಇಂತೂ ಗಂಡನ ತಲೆಯನ್ನೇ ಮೊಟಕುವಂತೆ , ಶಾರದೆಯೂ ವಿನಾಯ್ತಿ ಇಲ್ಲದೇ ಗಂಡನನ್ನೇ ಗುರಿಯಾಗಿಸಿದ್ದಳು . ನಸುನಗುತ್ತ ನುಡಿದ ವಿರಿಂಚಿ ; " ದೇವಿ , ಏಕೆ ಇದ್ದಕ್ಕಿದ್ದಂತೆ ಉದ್ವಿಗ್ನಳಾಗಿದ್ದೀ . ನನ್ನದು ತಪ್ಪೆಂದು ಆರೋಪ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದೀ ? ಏನು ನಿನ್ನ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಕೆಡಿಸಿದೆ ? " ಮಾತು ಮುಗಿಯುವ ಮುನ್ನವೇ ಮಾತಿನೊಡತಿ ಮಾತನಾಡಿದಳು . "

 ಮತ್ತೇನು ಹೇಳಲಿ ಸ್ವಾಮಿ , ತಾವು ಅಯೋಧ್ಯೆಗೆ ಹೋಗಿದ್ದೇಕೆ ? ಯಾಗ ಮಂಟಪದ ಮೇಲೆ ದೇವತೆಗಳಿಗೆ ಇತ್ತ ಭಾಷೆಯೇನು ? ಶ್ರೀರಾಮರ ಉದಯಕ್ಕೆ ಮುನ್ನ ವಿಷ್ಣು ಮಾಡಿದ ಪ್ರತಿಙ್ಞೆ ಏನು ? ಈಗ ಏನಾಗಿದೆ ? ಏನೂ ಆಗಿಲ್ಲ . ಅಲ್ಲಿ ನೋಡಿದರೆ ರಾವಣನ ಹಿಂಸಾಕಾಂಡ ವಿಜೃಂಭಿಸುತ್ತಿದೆ , ಋಷಿಗಳ ಕರುಣಾಕಾಂಡ ಗೋಳಾಡುತ್ತಿದೆ , ಶ್ರೀರಾಮ - ಸೀತೆಯರು ಸುಖವಾಗಿ , ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಮರೆತು ಶೃಂಗಾರದಲ್ಲಿ ವಿಹರಿಸುತ್ತ , ದಾಂಪತ್ಯವನ್ನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತ , ಹಿರಿಯರಿಗೆ ಶುಶ್ರೂಷೆ ಮಾಡುತ್ತ , ಪ್ರಜಾವತ್ಸಲರಾಗಿದ್ದಾರೆ . ಇದಕ್ಕಾಗಿ ಅವರು ಅವತರಿಸಬೇಕಿತ್ತೆ ? ಹುಟ್ಟಿದ ಕಾರಣವನ್ನೇ ಮರೆತಿದ್ದಾರಲ್ಲ ? .... " ಚಡಪಡಿಸುತ್ತ ಹೇಳಿದಳು ವಾಣಿ ; ಗಿರ್ವಾಣಿ . " ಓಹ್ ! " ಬ್ರಹ್ಮ ತನ್ನ ಸಹಜ ಮಿದುನಗೆಯಲ್ಲೇ ನುಡಿದ ; " ಇದೋ ನಿನ್ನ ಆರೋಪಕ್ಕೆ ಕಾರಣ ? ಎಲ್ಲಕ್ಕೂ ಒಂದು ಕಾಲ ಬರಬೇಕಲ್ಲ ದೇವಿ ? ಇಲ್ಲಿವರೆಗೆ ಈ ಬಗ್ಗೆ ಕೇಳದ ನೀನು ಈಗಲೇ ಏಕೆ ಕೇಳಿದೆ ಈ ವಿಷಯವನ್ನು ? ಕಾರಣ ಗೊತ್ತೇ ? ಆ ಮುಹೂರ್ತ ಈಗ ಬಂದಿದೆ . ನಿನ್ನ ಅಪೇಕ್ಷೆಯಂತೆ ಶ್ರೀರಾಮ - ರಾವಣರು ಸಂಧಿಸಬೇಕಲ್ಲ ! ಶ್ರೀರಾಮರು ಅಯೋಧ್ಯೆ ಬಿಟ್ಟು ಲಂಕೆಯೆಡೆಗೆ ಹೋಗಬೇಕಲ್ಲ ? ಇದೀಗ ನೋಡು ಆ ದಿವ್ಯ ಪ್ರಯಾಣದ ಆರಂಭವನ್ನು . ನೋಡು ರಾಜವಿಹಾರದ ಬದಲು ವನವಿಹಾರಕ್ಕೆ ಸಿದ್ಧತೆಯನ್ನು !! ಈಗ ನೋಡು ದಶರಥನಿಗೆ ತಟ್ಟಬೇಕಾದ ಶಾಪ ಫಲವನ್ನು . ಅಲ್ಲಿ ನೋಡು ಪರಮ ಪತಿವ್ರತೆಯ ಅಗ್ನಿ ದಿವ್ಯದೆಡೆಗಿನ ಪ್ರಥಮ ಹೆಜ್ಜೆಯನ್ನು . ಅಲ್ಲಿ ನೋಡು ಅಂದು ಅಮೃತಮಂಥನದಲ್ಲಿ ಉದಿಸಿದ ಅರುವತ್ತು ಸಾವಿರ ಅಪ್ಸರಸಿಯರಲ್ಲಿ ಅಸೂಯಾಪರ ಕುಮತಿ ಕುತ್ಸಿತೆಯೊಬ್ಬಳು ಅಪವಾದವಾಗಿ ವಿನಾಕಾರಣ ದುಷ್ಟೆಯಾದಳು . ಏಕೆ ಗೊತ್ತೆ ? ಹುಟ್ಟಿದ ಹಾಲಾಹಲವನ್ನು ನೀಲಕಂಠ ಕುಡಿದು ಮುಗಿಸಿದ್ದರೂ ಗಾಳಿಯಲ್ಲಿದ್ದ ಅಣುಮಾತ್ರ ಗಂಧವನ್ನು ಕುಡಿದವಳವಳು . ಅಂದಿನಿಂದಿನವರೆಗೆ ಸಾವಿರಾರು ಜನ್ಮಗಳನ್ನೆತ್ತಿ ಇದೀಗ ಇಲ್ಲಿ ಅಯೋಧ್ಯೆಯಲ್ಲಿದ್ದಾಳೆ ನೋಡು . ಇವಳೀಗ ಸಹಜವಾಗಿ ಎಚ್ಚತ್ತಿದ್ದಾಳೆ ನೋಡು . " ಬ್ರಹ್ಮ ಬೊಟ್ಟಿಟ್ಟ ಕಡೆ ನೋಡಿ ಸರಸ್ವತಿ ಬೆಚ್ಚಿಬಿದ್ದಳು.

---೦೦೦---