Hormuz ಬಳಿಕ Malacca ಮೇಲೂ ಅಮೆರಿಕ ಕಣ್ಣು: ಜಾಗತಿಕ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಭಾರೀ ಚರ್ಚೆ; ಭಾರತಕ್ಕೆ ಏಕೆ ಮುಖ್ಯ?

ನವದೆಹಲಿ: ಹಾರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು ಜಗತ್ತನ್ನೇ ನಡುಗಿಸುತ್ತಿರುವಂತೆಯೇ ಇತ್ತ ಅಮೆರಿಕ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಡೊನಾಲ್ಡ್ ಟ್ರಂಪ್ ಇದೀಗ ಮತ್ತೊಂದು ಜಲಸಂಧಿ ಮೇಲೆ ಕಣ್ಣು ಹಾಕಿದ್ದಾರೆ ಎನ್ನಲಾಗಿದೆ.

ಹೌದು.. ಪ್ರಪಂಚದಾದ್ಯಂತ ಈಗ ಎಲ್ಲರ ಕಣ್ಣು ಹಾರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯ ಮೇಲಿದೆ. ಇರಾನ್‌ ಹಾಗೂ ಅಮೆರಿಕ ನಡುವಿನ ಸಮರಕ್ಕೆ ಹಾರ್ಮುಜ್‌ ಜಲಸಂಧಿ ರಣಕಣವಾಗಿ ಬದಲಾಗಿದೆ. ಇದರ ಬೆನ್ನಲ್ಲೇ ಅಮೆರಿಕದ ಹೊಸ ತಂತ್ರಗಾರಿಕೆ ಜಾಗತಿಕ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಭಾರೀ ಚರ್ಚೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ. ಅಮೆರಿಕ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಡೊನಾಲ್ಡ್ ಟ್ರಂಪ್ ಭಾರತಕ್ಕೆ ತೀರಾ ಹತ್ತಿರವಿರುವ ಮತ್ತೊಂದು ಪ್ರಮುಖ ಶಿಪ್‌ ರೂಟ್‌ ಮಲಕ್ಕಾ ಜಲಸಂಧಿ ಕಡೆ ಮೇಲೆ ಕಣ್ಣು ಹಾಕಿದ್ದಾರೆ.

ಹಾರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯ ಸುತ್ತಲೂ ಉದ್ವಿಗ್ನತೆ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತಿದ್ದಂತೆ, ಅಲ್ಲಿ ಅಮೆರಿಕ ಇರಾನ್-ಸಂಬಂಧಿತ ಕಡಲ ಚಟುವಟಿಕೆಯ ಮೇಲೆ ಒತ್ತಡವನ್ನು ತೀವ್ರಗೊಳಿಸುತ್ತಿದೆ. ಆಗ್ನೇಯ ಏಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಸಮಾನಾಂತರ ಬೆಳವಣಿಗೆಯು ಗಮನ ಸೆಳೆಯುತ್ತಿದೆ. ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್ ಮತ್ತು ಇಂಡೋನೇಷ್ಯಾ ನಡುವಿನ ಹೊಸ ರಕ್ಷಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಜಾಗತಿಕ ವ್ಯಾಪಾರದ ಮತ್ತೊಂದು ನಿರ್ಣಾಯಕ ಮಲಕ್ಕಾ ಜಲಸಂಧಿಯ ಕಡೆಗೆ ಅಮೆರಿಕದ ಗಮನ ವಿಸ್ತರಿಸಬಹುದೆಂಬ ಮಾತುಗಳು ಕೇಳಿಬರುತ್ತಿವೆ.

ಈ ವಾರದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಅಂತಿಮಗೊಳಿಸಲಾದ ಒಪ್ಪಂದವು, ಇಂಡೋನೇಷ್ಯಾದ ವಾಯುಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಅಮೆರಿಕ ಮಿಲಿಟರಿ ವಿಮಾನಗಳಿಗೆ ವಿಸ್ತೃತ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯ ಪ್ರವೇಶವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಆಳವಾದ ರಕ್ಷಣಾ ಸಹಕಾರದತ್ತ ಒಂದು ಹೆಜ್ಜೆಯಾಗಿ ರೂಪಿಸಲಾಗಿದ್ದರೂ, ಇದು ಹಿಂದೂ ಮಹಾಸಾಗರವನ್ನು ಪೂರ್ವ ಏಷ್ಯಾದೊಂದಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕಿಸುವ ಮಲಕ್ಕಾ ಜಲಸಂಧಿಯ ಮೇಲೆ ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್‌ನ ಕಣ್ಗಾವಲು ಮತ್ತು ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಬಹುದು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

ಯಾವುದು ಈ ಮಲಕ್ಕಾ ಜಲಸಂಧಿ?

ಅಮೆರಿಕ-ಇಸ್ರೇಲ್ ಜೊತೆಗೂಡಿ ಇರಾನ್ ಮೇಲೆ ಯುದ್ಧ ಶುರುಮಾಡಿದ ಮೇಲೆ ಇರಾನ್ ಹಾರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯನ್ನ ಬಂದ್ ಮಾಡಿ ಪ್ರಪಂಚಕ್ಕೆ ಶಾಕ್ ಕೊಟ್ಟಿತ್ತು. ವಿಶ್ವದ ಒಟ್ಟು ಸಮುದ್ರ ಮಾರ್ಗದ ತೈಲ ವ್ಯಾಪಾರದ ಸುಮಾರು 20 ರಿಂದ 30% ಈ ಮಾರ್ಗದ ಮೂಲಕವೇ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ. ಇರಾನ್ ಈ ಜಲಸಂಧಿಯನ್ನ ಬಂದ್ ಮಾಡಿದ್ದರಿಂದ ಇಡೀ ಜಗತ್ತಿನ ಅರ್ಥವ್ಯವಸ್ಥೆ ಅಲುಗಾಡಿತ್ತು. ಈ ಹಾರ್ಮುಜ್​​ ಜಲಸಂಧಿಯನ್ನು ಇರಾನ್ ಬ್ರಹ್ಮಾಸ್ತ್ರದಂತೆ ಬಳಕೆ ಮಾಡಿತು.

ಶೇ.40ರಷ್ಟು ವ್ಯಾಪಾರ ಹಡಗಗಳು ಸಾಗಣೆ

ಮಲಕ್ಕಾ ಜಲಸಂಧಿ 900ಕಿ.ಮೀ ಉದ್ದ.. 2.8 ಕಿ.ಮೀ ಅಗಲವಿದ್ದು, ವಿಶ್ವದ 40% ಸರಕುಗಳ ಸಾಗಣಿಯಾಗುವ ಪ್ರಮುಖ ವ್ಯಾಪಾರ ಮಾರ್ಗ ಇದಾಗಿದೆ. ಇಂಡೋನೇಷ್ಯಾ, ಮಲೇಷ್ಯಾ ಮತ್ತು ಸಿಂಗಾಪುರ್ ಈ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಒಟ್ಟಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತವೆ. ಇದು ಜಾಗತಿಕ ವ್ಯಾಪಾರ ಸಾಗಣೆಯ ಗಮನಾರ್ಹ ಭಾಗವನ್ನು ಸುಗಮಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಒಪ್ಪಂದದ ಸಮಯವು ಮಧ್ಯಪ್ರಾಚ್ಯದ ಆಚೆಗೆ ಪ್ರಮುಖ ಕಡಲ ಚಾಕ್‌ಪಾಯಿಂಟ್‌ಗಳನ್ನು ಭದ್ರಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಅಮೆರಿಕ ತನ್ನ ಇಂಡೋ-ಪೆಸಿಫಿಕ್ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರವನ್ನು ಮರುಮಾಪನ ಮಾಡುತ್ತಿದೆಯೇ ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಹುಟ್ಟುಹಾಕಿದೆ.

ಜಾಗತಿಕ ವ್ಯಾಪಾರದಲ್ಲಿ ಮಲಕ್ಕಾದ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರ

ಜಾಗತಿಕ ತೈಲ ಸಾಗಣೆಗೆ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿರುವ ಹಾರ್ಮುಜ್‌ಗಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿ, ಮಲಕ್ಕ ಜಲಸಂಧಿಯು ವಿಶಾಲವಾದ ವಾಣಿಜ್ಯ ಜೀವನಾಡಿಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ, ಇಂಧನ ಸರಬರಾಜು ಹಾಗೂ ತಯಾರಿಸಿದ ಸರಕುಗಳು, ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ಸ್ ಮತ್ತು ಕೈಗಾರಿಕಾ ಘಟಕಗಳ ಚಲನೆಯನ್ನು ಸುಗಮಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. ಜಾಗತಿಕ ತೈಲ ಹರಿವಿನ ಪ್ರಮುಖ ಪಾಲನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ಇದು ನಿರ್ವಹಿಸುವ ವ್ಯಾಪಾರದ ಸಂಪೂರ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದಿಂದಾಗಿ ಇದು ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿದೆ.

ಅಂತೆಯೇ ಪೂರ್ವ ಏಷ್ಯಾದ ಆರ್ಥಿಕತೆಗಳಿಗೆ ಕಾರಿಡಾರ್ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ನಿರ್ಣಾಯಕವಾಗಿದೆ. ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ಚೀನಾ, ಇಂಧನ ಆಮದುಗಳಿಗಾಗಿ ಈ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಅವಲಂಬಿಸಿದೆ. ಇದು ಬೀಜಿಂಗ್‌ನಲ್ಲಿ ದೀರ್ಘಕಾಲದಿಂದ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ದುರ್ಬಲತೆಯಾಗಿ ನೋಡಲಾಗುವ ಅವಲಂಬನೆಯಾಗಿದೆ. ತುಲನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಕಡಿಮೆ ನೇರ ಆರ್ಥಿಕ ಅವಲಂಬನೆಯ ಹೊರತಾಗಿಯೂ, ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್ ಜಲಸಂಧಿಯನ್ನು ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಮತ್ತು ಮಿಲಿಟರಿ ಮಸೂರದ ಮೂಲಕ ನೋಡುತ್ತದೆ. ಪ್ರಮುಖ ಹಂತಗಳಲ್ಲಿ ಇದರ ಕಿರಿದಾದ ಅಗಲವು ಭವಿಷ್ಯದ ಯಾವುದೇ ಸಂಘರ್ಷದ ಸನ್ನಿವೇಶದಲ್ಲಿ ಸಂಭಾವ್ಯ ಅಡಚಣೆ ಮತ್ತು ಹತೋಟಿ ಬಿಂದುವಾಗಿದೆ.

ಭಾರತದ ಭೌಗೋಳಿಕ ಅನುಕೂಲ ಮತ್ತು ಬೆಳೆಯುತ್ತಿರುವ ಪಾತ್ರ

ಮಲಕ್ಕಾ ಜಲಸಂಧಿಯ ಸುತ್ತಲಿನ ವಿಕಸನಗೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವ ಚಲನಶೀಲತೆಯು ಭಾರತವನ್ನು ಪ್ರಸ್ತುತತೆಯ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಇರಿಸುತ್ತದೆ. ಜಲಸಂಧಿಯ ಪಶ್ಚಿಮ ಮಾರ್ಗಗಳಿಗೆ ಹತ್ತಿರದಲ್ಲಿರುವ ಅಂಡಮಾನ್ ಮತ್ತು ನಿಕೋಬಾರ್ ದ್ವೀಪಗಳು, ಈ ಪ್ರದೇಶದ ಮೂಲಕ ಚಲಿಸುವ ಸಮುದ್ರ ಸಂಚಾರಕ್ಕಿಂತ ಭಾರತಕ್ಕೆ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಅನುಕೂಲಕರ ಬಿಂದುವನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತವೆ.

ಕ್ಯಾಂಪ್‌ಬೆಲ್ ಕೊಲ್ಲಿಯಲ್ಲಿರುವ ಅದರ ದಕ್ಷಿಣದ ವಾಯುನೆಲೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಭಾರತದ ಮಿಲಿಟರಿ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯವು ಪ್ರಮುಖ ಸಮುದ್ರ ಮಾರ್ಗಗಳ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆಯನ್ನು ಸಕ್ರಿಯಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. ಇದಲ್ಲದೆ, ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಉಪಕ್ರಮಗಳು ಭಾರತದ ಕಡಲ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಗಳನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಬಲಪಡಿಸುತ್ತದೆ, ವಿಶ್ವದ ಅತ್ಯಂತ ಜನನಿಬಿಡ ಹಡಗು ಕಾರಿಡಾರ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದರ ಬಳಿ ಅದರ ಉಪಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಭೌಗೋಳಿಕ ಸಾಮೀಪ್ಯವು ಯುಎಸ್ ಮತ್ತು ಭಾರತದ ನಡುವಿನ ಸಹಕಾರಕ್ಕೆ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡುತ್ತದೆ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಚೀನಾದ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಸಮತೋಲನಗೊಳಿಸುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ.

ಸಂಕೀರ್ಣ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಚಲನಶೀಲತೆ, ಅಮೆರಿಕಕ್ಕೆ ಹೊಸ ಸವಾಲು

ಆದಾಗ್ಯೂ, ಮಲಕ್ಕಾ ಜಲಸಂಧಿಯಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ವಿಸ್ತೃತ ಅಮೆರಿಕ ಪಾತ್ರವು ಸಂಕೀರ್ಣ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಭೂದೃಶ್ಯವನ್ನು ನ್ಯಾವಿಗೇಟ್ ಮಾಡಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಇಂಡೋನೇಷ್ಯಾ ಮತ್ತು ಮಲೇಷ್ಯಾ ಜಲಸಂಧಿಯ ಮೇಲೆ ನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ, ಇದು ಸಾರ್ವಭೌಮತ್ವ ಮತ್ತು ಕಡಲ ಗಡಿಗಳ ಬಗ್ಗೆ ದೀರ್ಘಕಾಲದ ಸೂಕ್ಷ್ಮತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.

ಸಿಂಗಾಪುರವು ಜಲಸಂಧಿಯ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಭಾಗವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುತ್ತಿದ್ದರೂ, ಅದರ ಮುಂದುವರಿದ ಬಂದರು ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಮತ್ತು ಬಂಕರಿಂಗ್ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ ಜಾಗತಿಕ ಹಡಗು ಸೇವೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಬಲ್ಯದಿಂದಾಗಿ ಅದರ ವಾಣಿಜ್ಯ ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಕೇಂದ್ರಬಿಂದುವಾಗಿದೆ. ಕಡಲ ವಲಯವು ಅದರ ಆರ್ಥಿಕತೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಆಧಾರಸ್ತಂಭವಾಗಿದ್ದು, ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಹಡಗು ಮಾರ್ಗಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರತೆಯನ್ನು ಅದಕ್ಕೆ ನಿರ್ಣಾಯಕವಾಗಿಸುತ್ತದೆ.

ಕಡಲ ಸುಂಕಗಳು ಮತ್ತು ನಿರ್ಬಂಧಗಳ ಕುರಿತು ಇತ್ತೀಚಿನ ಜಾಗತಿಕ ಚರ್ಚೆಗಳು ಆಗ್ನೇಯ ಏಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಕಳವಳಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿವೆ. ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ, ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್‌ನ ವಿಕಸನಗೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವ ನಿಲುವು ಏಕಕಾಲದಲ್ಲಿ ಬಹು ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಕಾರಿಡಾರ್‌ಗಳನ್ನು ಭದ್ರಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ವಿಶಾಲ ಪ್ರಯತ್ನವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.